Jeszcze tylko do 18 lipca przyjmowane będą wnioski dotyczące uzyskania stuprocentowego dofinansowania na likwidację wyrobów niebezpiecznych zawierających azbest na terenie gminy Dopiewo. Wnioski należy składać osobiście w siedzibie Urzędu Gminy i co ważne – za dzień wpłynięcia wniosku uznaje się datę jego złożenia w Urzędzie.
Prace związane z usuwaniem wyrobów zawierających azbest wykonane zostaną przez wykonawcę wybranego w drodze przetargu. Do wzięcia udziału w programie uprawnione są niżej wymienione podmioty:
– właściciele i użytkownicy wieczyści, nieprowadzący działalności gospodarczej,
– spółdzielnie i wspólnoty mieszkaniowe,
– jednostki organizacyjne zaliczane do sektora finansów publicznych,
– instytuty badawcze,
– stowarzyszenia ogrodowe lub działkowcy, którzy posiadają nieruchomość na terenie powiatu poznańskiego, na której znajdują się wyroby i materiały zawierające azbest.
Dotacja wynosi 100% na:
– demontaż, transport i unieszkodliwianie;
– odbiór, transport i unieszkodliwianie.
Szczegółowych informacji osoby zainteresowane powinny szukać na stronie internetowej Urzędu Gminy Dopiewo.
Mamy jeszcze bardzo dużo do zrobienia
Na terenie Gminy Dopiewo, według danych zawartych w tzw. bazie azbestowej, zinwentaryzowanych odpadów niebezpiecznych zawierających azbest pozostało do unieszkodliwienia blisko 1004 t (ponad 725,6 t zgłoszonych zostało przez osoby fizyczne oraz ponad 278 t od osób prawnych).
Zdecydowanie najwięcej do utylizacji na terenie gminy zgłaszanych jest tzw. płyt eternitowych falistych, które wykorzystywane były jako pokrycia dachowe.
Zgodnie z treścią przyjętej w dniu 16 stycznia 2025 r. Uchwały NR X/117/25 Rady Gminy Dopiewo na realizację zadania związanego z likwidacją wyrobów zawierających azbest przeznaczono w 2025 r. kwotę 30 tys. zł.
W minionym roku do Urzędu Gminy wpłynęły 23 wnioski o dofinansowanie utylizacji azbestu, wśród nich były 2 nieuwzględnione. W ubiegłym roku na terenie gminy zlikwidowano wyroby azbestowe o całkowitej masie blisko 57 ton. Działanie kosztowało 30 049,70 zł.
Rządowy program działa od ponad 20 lat
W 2002 r. Rada Ministrów przyjęła krajowy „Program usuwania azbestu i wyrobów zawierających azbest stosowanych na terytorium Polski”. Jego realizacja zaplanowana została na lata 2003–2032. W 2008 r. Rada Ministrów przyjęła „Raport z realizacji w latach 2003–2007 Programu z 2002 roku”, a wnioski zawarte w tym dokumencie stanowiły wytyczne do opracowania „Programu Oczyszczania Kraju z Azbestu na lata 2009–2032”, który jest kontynuacją i aktualizacją Programu z 2002 roku. Program zakłada usunięcie i unieszkodliwienie wyrobów zawierających azbest do końca 2032 r. Jednocześnie Program ma na celu minimalizowanie negatywnych skutków zdrowotnych, powodowanych kontaktem z włóknami azbestowymi oraz zlikwidowanie szkodliwego oddziaływania na środowisko wyrobów zawierających azbest.
Program usuwania azbestu działa źle
Ostatni raport NIK dotyczący usuwania azbestu w Polsce powstał pod koniec 2022 roku. Przy obecnym na 2022 rok tempie realizacji zadań, nie ma możliwości aby pozbyć się azbestu w Polsce do 2032 roku. Po ponad 12 latach od uchwalenia krajowego programu dotyczącego wycofywania azbestu, do 2022 roku usunięto zaledwie niecałe 17% z ok. 8,5 mln ton zinwentaryzowanych wyrobów azbestowych. Jak wyliczył NIK, aby usnąć cały azbest w Polsce w tym tempie, (do usunięcia w 2022 roku pozostało 7 mln ton azbestu), potrzeba będzie czasu do 2081 roku. Głównymi przyczynami problemów według NIK są brak pieniędzy i nieskuteczne prawo. Zgodnie z obowiązującymi przepisami dofinansowanie z budżetu państwa obejmuje tylko demontaż i unieszkodliwianie wyrobów azbestowych, podczas gdy za wykonanie nowego dachu mieszkańcy muszą płacić sami. Od 2022 roku, gdy powstał ostatni raport NIK w sprawie azbestu nic w programie się nie zmieniło.
Dlaczego należy się pozbyć azbestu
Azbest jest substancją o udowodnionym działaniu rakotwórczym, powoduje też pylicę azbestową, czy choroby opłucnej. Azbest występuje w powietrzu w niebezpiecznej formie mikroskopijnych włókien, przyczynia się do długotrwałego i utajonego rozwoju chorób, a jego szkodliwość jest często bagatelizowana. Był używany w budownictwie przede wszystkim do produkcji dachów (w latach 70. był tzw. boom na dachy z eternitu, które zawierały azbest), a także rur, elementów elewacji i innych. Produkcja wyrobów azbestowych została zakazana w Polsce ustawą o zakazie stosowania wyrobów zawierających azbest. Zgodnie z zapisami ustawy do 28 września 1998 r. zakończono m.in. produkcję płyt azbestowo-cementowych, a od 28 marca 1999 r. w naszym kraju obowiązuje zakaz obrotu azbestem i wyrobami zawierającymi azbest. W krajach Unii Europejskiej całkowity zakaz stosowania azbestu został wprowadzony 1 stycznia 2005 r.
Fot. Archiwum przemiescia.com
